Branżowe Centra Umiejętności i współpraca dla rozwoju regionu – XIII posiedzenie Wojewódzkiego Zespołu Koordynacji
Jak wzmocnić kształcenie zawodowe w regionie i lepiej połączyć je z rynkiem pracy? O tym dyskutowali uczestnicy XIII posiedzenia Wojewódzkiego Zespołu Koordynacji. W centrum uwagi znalazły się branżowe centra umiejętności oraz współpraca szkół, uczelni i pracodawców.
W czwartek 12 lutego 2026 r. w siedzibie Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Białymstoku odbyło się trzynaste posiedzenie Wojewódzkiego Zespołu Koordynacji (WZK). Tym razem spotkanie miało formę hybrydową i zgromadziło 29 uczestników – przedstawicieli instytucji regionalnych, branżowych centrów umiejętności (BCU) oraz ekspertów.
WZK działa w ramach projektu „Zbudowanie systemu koordynacji i monitorowania regionalnych działań na rzecz kształcenia zawodowego, szkolnictwa wyższego oraz uczenia się przez całe życie”, realizowanego ze środków Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności, którego celem jest budowanie spójnego systemu koordynacji działań na rzecz kształcenia zawodowego, szkolnictwa wyższego i uczenia się przez całe życie.
Branżowe Centra Umiejętności – nowy model edukacji zawodowej
Głównym tematem spotkania były funkcjonujące w województwie podlaskim branżowe centra umiejętności – wyspecjalizowane ośrodki łączące edukację, praktykę zawodową i współpracę z branżą. Wiceprzewodniczący WZK, Hubert Ostapowicz, otwierając spotkanie, podkreślił znaczenie BCU w budowaniu nowoczesnego systemu kształcenia zawodowego. Zwrócił uwagę, że przedstawiciele WZK będą zasiadać w radach BCU, co dodatkowo wzmocni koordynację działań w regionie.
BCU to wyspecjalizowane centra działające w wąskich, branżowych obszarach. Ich oferta kierowana jest do uczniów, studentów, nauczycieli oraz osób dorosłych – także pracujących. Oprócz działalności szkoleniowej prowadzą działania badawczo-rozwojowe, współpracują z organizacjami branżowymi i pracodawcami. Opracowują również nowe kwalifikacje sektorowe włączane do Zintegrowanego Systemu Kwalifikacji oraz wydają branżowe certyfikaty umiejętności – które mają być szybką odpowiedzią na dynamiczne zmiany na rynku pracy.
Tym razem posiedzenie WZK miało również charakter sieciujący – tworząc przestrzeń do wymiany doświadczeń i rozmowy o modelu współpracy pomiędzy BCU a instytucjami regionalnymi. Swoje doświadczenia zaprezentowały trzy centra:
- BCU w Ciechanowcu działające przy Zespole Szkół Ogólnokształcących i Zawodowych,
- BCU w Białymstoku funkcjonujące przy Zespole Szkół Technicznych i Ogólnokształcących z Oddziałami Integracyjnymi im. Stanisława Staszica,
- BCU w Wysokiem Mazowieckiem działające przy Zespole Szkół Zawodowych im. Stanisława Staszica.
BCU w Ciechanowcu – fryzjerstwo z innowacyjnym podejściem
Jako pierwsze zaprezentowało się Branżowe Centrum Umiejętności w dziedzinie fryzjerstwa działające przy Zespole Szkół Ogólnokształcących i Zawodowych w Ciechanowcu. Dyrektor Łukasz Godlewski przedstawił specyfikę funkcjonowania centrum, podkreślając jego wąską specjalizację oraz ogólnopolski zasięg działań.
Centrum, podobnie jak dwa pozostałe, powstało w ramach ogólnopolskiego konkursu na utworzenie 120 BCU realizujących koncepcję Centrów Doskonałości Zawodowej (CoVEs). Dzięki środkom z KPO wyremontowano budynek, wyposażono nowoczesne pracownie oraz zaplanowano szeroką ofertę szkoleniową. Jednym z kluczowych elementów funkcjonowania BCU jest wprowadzenie branżowego certyfikatu umiejętności – nowej formy potwierdzania kompetencji, odpowiadającej na dynamiczne zmiany rynku pracy. W Ciechanowcu trwają obecnie prace nad kwalifikacją sektorową w zakresie perukarstwa.
Podczas dyskusji zwrócono uwagę na wyzwania stojące przed BCU, w tym kwestie trwałości finansowej po zakończeniu wsparcia z KPO oraz potrzebę stałego aktualizowania technologii i utrzymania kadry eksperckiej.
BCU w Białymstoku – reklama w nowoczesnym wydaniu
Kolejna prezentacja dotyczyła BCU w dziedzinie reklamy, funkcjonującego przy Zespole Szkół Technicznych i Ogólnokształcących z Oddziałami Integracyjnymi im. Stanisława Staszica w Białymstoku. Dyrektor Mariusz Pęza przedstawił założenia i genezę powstania centrum.
O ofercie edukacyjnej mówiła dyrektor Beata Konopka. BCU w Białymstoku to przestrzeń, która nie przypomina tradycyjnej szkoły – wyposażona jest między innymi w profesjonalne studio nagrań oraz platformę edukacyjną AdScool. W ofercie znajduje się 20 szkoleń dla uczniów, studentów i nauczycieli. Zajęcia mają formę symulatorów pracy w branży, co pozwala uczestnikom zdobywać praktyczne doświadczenie w warunkach zbliżonych do realnych.
BCU w Wysokiem Mazowieckiem – serce regionu mleczarskiego
Duże zainteresowanie wzbudziła prezentacja Branżowego Centrum Umiejętności w dziedzinie przetwórstwa mleczarskiego, działającego przy Zespole Szkół Zawodowych im. Stanisława Staszica w Wysokiem Mazowieckiem.
Centrum powstało pod koniec 2025 roku we współpracy z grupą kapitałową Mlekovita, w jednym z najważniejszych regionów mleczarskich w Polsce. Dyrektor Andrzej Jamiołkowski podkreślił, że nowoczesny ośrodek łączy edukację zawodową z praktycznym przygotowaniem do pracy w branży spożywczej.
BCU dysponuje salą produkcyjną, laboratorium oraz pracownią komputerową do symulacji procesów logistycznych i produkcyjnych. We współpracy z Polską Izbą Mleka opracowano nową kwalifikację sektorową „specjalista ds. kontroli i oceny jakości produktów przetwórstwa mleczarskiego”, która po włączeniu do ZSK umożliwi realizację 120-godzinnego kursu zakończonego walidacją i certyfikacją.
Wspólny kierunek: kompetencje dla regionu
Istotną częścią spotkania była dyskusja o modelu współpracy pomiędzy BCU a instytucjami regionalnymi. Podkreślano potrzebę komplementarności działań, wykorzystania nowoczesnej infrastruktury BCU oraz ich potencjału w zakresie doradztwa zawodowego.
W dalszej części spotkania przedstawiciele instytucji regionalnych podkreślali potrzebę budowania komplementarnego modelu współpracy pomiędzy BCU, samorządem, organizacjami pracodawców oraz rzemiosłem. Zwrócono uwagę na potencjał BCU w zakresie nowoczesnej infrastruktury dydaktycznej, transferu technologii, wsparcia nauczycieli oraz promocji zawodów branżowych. Dyskutowano również o możliwych zmianach legislacyjnych dotyczących kształcenia uczniów młodocianych.
Istotnym wątkiem była także rola BCU w obszarze doradztwa zawodowego – nie tylko dla uczniów, lecz również studentów i osób pracujących. Podkreślono, że wsparcie w planowaniu rozwoju kompetencji powinno mieć charakter systemowy i obejmować różne etapy edukacji.
Zwrócono również uwagę na wyzwania, takie jak trwałość funkcjonowania centrów po zakończeniu finansowania z KPO czy konieczność systemowych rozwiązań wspierających współpracę szkół, uczelni i pracodawców.
Relacje uczelni i szkół zawodowych – potencjał do wzmocnienia
Ostatnia część posiedzenia poświęcona była prezentacji wyników badania dotyczącego zdolności relacyjnych szkół wyższych z województwa podlaskiego w kontekście współpracy ze szkolnictwem zawodowym. Wyniki omówiła prof. Urszula Widelska z Akademii Łomżyńskiej.
W badaniu wzięło udział 1081 osób – nauczyciele akademiccy, nauczyciele szkół zawodowych, studenci i uczniowie. Analiza pokazała, że potencjał współpracy istnieje, jednak relacje między uczelniami a szkolnictwem zawodowym mają często charakter incydentalny i niesystemowy.
Wnioski wskazują na potrzebę bardziej świadomego zarządzania relacjami oraz włączenia współpracy w szerszą strategię rozwoju regionalnego. Tylko wówczas możliwe będzie skuteczniejsze dopasowanie oferty edukacyjnej do potrzeb rynku pracy oraz budowanie spójnych ścieżek kształcenia.
Spotkanie zakończyło się podsumowaniem oraz rozmowami networkingowymi. Uczestnicy zgodnie podkreślali, że rozwój Branżowych Centrów Umiejętności i pogłębiona współpraca instytucji edukacyjnych to jeden z kluczowych kierunków rozwoju kompetencji w regionie.
